Pałac w Cybince


Pałac w Cybince – siedziba muz niemieckiego romantyzmu

Pałac w Cybince zbyt krytycznie oceniano w XX wieku jako nieszczególnie udaną budowlę, a sam hrabia Heinrich Finck von Finckenstein w roku 1913 stwierdził niesłusznie, jakoby nie było, „...w pałacu żadnych przedmiotów o wartości zabytkowej...”. Nie posiadamy informacji o budynku pierwotnym. Wiadomo jedynie, że obiekt rozbudowany został na początku XIX wieku według planów Hansa Christiana Genelli. Genelli nie był szczególnie ceniony jako architekt, a cybinecka rezydencja to jego pierwsza i ostatnia budowla tego rodzaju. W każdym razie pałac miał szczególne znaczenie w kontekście historycznym. Duża rodzina Genelli, wszechstronnie uzdolniona artystycznie, cieszyła się w Prusach znacznym poważaniem. Sam Hans Christian był prywatnie związany z rodziną von Finckenstein.

Pod koniec XIX wieku doszło do gruntownej przebudowy obiektu, zakończonej w 1903 roku. W połowie lat 20, XX wieku urzeczywistniony został plan wzniesienia całkiem nowej budowli na Topolowej Górze (Pappelberg) z widokiem na obniżenie odrzańskie i raekę. W cybineckim parku pałacowym oprócz znajdującego uznanie drzewostanu oglądać można było rzecz szczególną, odpowiadającą romantycznemu gustowi tamtych czasów i zachowaną w ogólnych zarysach do chwili obecnej.

Hrabia polecił około 1840 roku założyć tak zwany kompleks górski. Poprzez ukształtowanie wąwozów i stromych zboczy odtworzono w miniaturze Karkonosze. Pałac cybinecki był ambitną dwukondygnacyjną budowlą, Strona herbowa ukazywała ciągłą fasadę z dwoma oknami z prawej i z dwoma oknami z lewej strony od wejścia, nad którymi umieszczono kartusz herbowy. Na piętrze zaprojektowano reprezentacyjne trójdzielne okno środkowe. Strona ogrodowa wyposażona była dużo wystawniej. Po obu bokach znajdowały się dwukondygnacyjne przybudówki. Ryzalit środkowy wyróżniała wsparta na kolumnach wolna przybudówka z położonym na niej balkonem. Dwie sięgające aż po dach kolumny jońskie dzieliły dużą fasadę z oknami i wspierały ścianę szczytową z figurami. Ściana ta posiadała antefiksy: jeden środkowy i dwa dekoracyjne boczne. narożniki balkonowe ozdabiały dwa lwy siedzące w pozycji wyprostowanej i trzymające tablice herbowe. Genelli w drugiej kondygnacji pałacu stworzył okrągłą salę ze światłem padającym od góry. Pomieszczenie to zaprojektowane zostało prawdopodobnie z myślą o przedstawieniach teatralnych, ponieważ w wykuszach dachowych utworzono małe izby, przypuszczalnie dla artystów. W Sali tej mogły też odbywać się odczyty.

Pałac z pewnością niesłusznie uważany był za wynik mało udanych przedsięwzięć architektonicznych. Może jego utrata uzmysławia dopiero fakt, że był on budowlą neoklasycystyczną, harmonijną i przykładnie wkomponowaną w krajobraz. Hrabia Finck von Finckenstein zgromadził w Cybince nieliczny ale bardzo ekskluzywny krąg przyjaciół....


Poprzednia strona: Ludwig Tieck Następna strona: Kartki z Drzeniowa